Neologisme nr. 890:  tomtommen

Bron: van Dale,  Woord van de dag, 25 februari 2011 "harttomtom"

Citaat: "Vandaag schrijft de Volkskrant over een nieuw product van Philips Medical Systems, de hartnavigator. De hartnavigator is een hulpmiddel waarmee cardiologen bij hartoperaties exact hun weg door het hartweefsel kunnen vinden. Enthousiast noemt de krant het ding een ‘hart tomtom’ (Volkskrant, 25-2-2011).

Harttomtom is natuurlijk een voor de hand liggende metafoor. In deze metafoor functioneert het woorddeel tomtom als een synoniem van navigator. Oorspronkelijk is tomtom – maar dan met hoofdletters gespeld, dus TomTom – de merknaam van een bekende navigator. Die navigator is zo bekend geworden, dat TomTom – maar dan met kleine letters gespeld, dus tomtom – regelmatig in de media functioneert als soortnaam van autonavigators.

Geen wonder dat met het woord tomtom ook samenstellingen worden gevormd waarin dit woord staat voor ‘navigator’ in het algemeen of zelfs voor zoiets als ‘kompas’ (van scheepstomtom tot internettomtom). Van de merknaam TomTom is voorts het werkwoord tomtommen afgeleid, een synoniem van navigeren.

Het werkwoord tomtommen en de meeste samenstellingen met tomtom (scheepstomtom e.d.) hebben gemeen dat ze iets met het verkeer te maken hebben. Vanuit dat opzicht is harttomtom weer wel een ongebruikelijke metafoor, want uit het feit dat deze samenstelling is bedacht, kun je opmaken dat tomtom vanuit het domein van verkeer en verkeersorganisatie bezig is te verhuizen naar andere domeinen (in casu de medische sector). Eens kijken of die ontwikkeling doorzet." 

Ingevoerd door: JC  op 25 februari 2011

 

terug naar alfabetische lijst

terug naar chronologische lijst

terug naar welkom